
عکس از User:Fir0002 ، مجوز GFDL 1.2، ویکیمدیا کامانز
اسطوخودوس گیاهی از تیرهٔ نعناع است و آنچه در فرآوردههای دیاوا به کار میرود، سرشاخهٔ گلدار آن است. در طب سنتی ایران مزاجش گرم و خشک دانسته میشود و از دیرباز برای آرامکردن اعصاب و رفع اندوه و کمک به خواب آرام به کار میرفته است.
پژوهشهای امروزی روی اسطوخودوس بیشتر حول کمک به خواب آرام، آرامبخش و کمک به کاهش اضطراب بودهاند. از ۵ یافتهٔ ثبتشده، ۴ مورد در انسان آزموده شده و بقیه در حد مطالعهٔ آزمایشگاهی، کاربرد سنتی یا ثبت سنتی در مونوگراف است.
دیدن عرق اسطوخودوسروغن اسطوخودوس برای تسکین علائم خفیف استرس و خستگی و کمک به خواب، بهعنوان کاربرد سنتی در مونوگراف رسمی اروپایی ثبت شده است.
فرآوردهٔ خوراکی استانداردشدهٔ اسانس اسطوخودوس در فراتحلیل کارآزماییهای انسانی، اضطراب را کاهش داده است.
رایحهدرمانی با اسطوخودوس در مرور نظاممند و فراتحلیل کارآزماییهای انسانی، اضطراب را کاهش داده است.
اسطوخودوس در فراتحلیل کارآزماییهای اضطراب پیش از عمل، اضطراب بیماران را کم کرده است.
استنشاق رایحهٔ گیاهی — که اسطوخودوس پرمطالعهترین آنهاست — در فراتحلیل با بهبود کیفیت خواب همراه بوده است.
مزاج خود گیاه: گرم و خشک — با شدت ملایم
مصلح: گلاب یا سکنجبین.
برای تعریق زیاد و التهاب دهان و گلو کاربرد دارویی ثبتشده دارد و مونوگراف رسمی اروپایی دارد.
اسانسش در مطالعات ضدمیکروبی آزمایشگاهی از قویترینهای تیرهٔ نعناعیان شناخته شده است.
